تمام تلاش شما برای اینکه بتوانید بهترین رتبه‌ها را در سرپ گوگل بگیرید (SERP چیست)، این است که کاربران بیشتری شما را پیدا کرده و وارد سایت شما شوند. شاخصی به نام نرخ کلیک یا CTR اهمیت زیادی دارد. توجه به نرخ کلیک در سال‌های اخیر به یکی از اصلی‌ترین دغدغه‌های سئوکاران و وب‌مستران تبدیل شده و استفاده اصولی از آن باعث می‌شود سایت شما پیشرفت چشمگیری در نتایج جستجو داشته باشد.

نرخ کلیک (CTR) چیست؟

بعد از ثبت سایت در سرچ کنسول برای شناخت بهتر CTR ابتدا باید بدانیم که این  اصطلاح مخفف چه عبارتی است؟ در واقع CTR، مخفف عبارت «Click Through Rate» است که نزدیک‌ترین ترجمه آن می‌شود «نرخ کلیک.» پس از این‌که کاربران در موتورهای جستجویی مانند گوگل سرچ می‌کنند با نتایج مختلفی روبه‌رو می‌شوند و سپس باتوجه به نیازی که دارند روی یکی از نتایج نمایش داده شده کلیک می‌کنند. این موضوع نشان می‌دهد که فقط درصد خاصی از کاربران روی سایت شما کلیک می‌کنند. CTR در اصل به درصدی از کاربران گفته می‌شود که از بین نتایج جستجوشده، روی لینک وب‌سایت شما کلیک می‌کنند و مطلب/محصول شما را برای مطالعه/خرید انتخاب می‌کنند. واضح است که هر چه CTR افزایش یابد، نتایج نشان داده شده سایت شما برای کاربران‌ مطلوب‌تر بوده است. در ادامه مطلب به چگونگی محاسبه این عدد و همچنین راه‌های افزایش آن اشاره می‌کنیم. 

نرخ کلیک چگونه محاسبه می‌شود؟

محاسبه نرخ کلیک

برای این‌که بتوانید درک درستی از نرخ کلیک یا CTR داشته باشید ابتدا باید بدانید که این درصد چگونه محاسبه می‌شود. می‌توانیم تعریف کلی CTR را به‌صورت زیر بدانیم:
«به حاصل تقسیم کلیک‌های کاربران (روی لینک‌های سایت شما) به تعداد نمایش‌های لینک سایت شما در صفحه، CTR می‌گویند». 
در نظر داشته باشید که نرخ CTR برای کلمات کلیدی گوناگون، عدد یکسانی نیست و برای هر کلمه کلیدی یک CTR خاصی مشخص می‌شود. برای مثال ممکن است نرخ کلیک برای «خرید کوله پشتی» ۱۰ درصد و برای «بهترین موبایل ارزان» ۱۹ درصد باشد. اگر می‌خواهید CTR دقیق را به‌دست آورید باید به سرچ کنسول وب سایتتان مراجعه کنید. در سرچ کنسول اطلاعات دقیقی از تعداد کلیک، ایمپرشن و در نهایت CTR ارائه می‌شود. البته در سرچ کنسول یک نرخ کلیک یا CTR میانگین هم برای هر صفحه سایت شما وجود دارد که به‌صورت تقریبی، میانگین همه کلماتی است که در جستجوی گوگل نمایش داده می‌شود. CTR نشان می‌دهد که صرفا وجود سایت شما در نتایج جستجو، باعث نمی‌شود وب سایت شما بازدید خوبی داشته باشد. پس سعی کنید برای بهتر شدن CTR وب سایت‌تان تلاش کنید.

فرمول محاسبه CTR با مثال

فرمول نرخ کلیک ساده است: CTR = (تعداد کلیک ÷ تعداد ایمپرشن) × 100. فرض کنید صفحه‌ای در یک ماه 2000 بار در نتایج گوگل دیده شده و 60 کلیک گرفته است. نرخ کلیک این صفحه 60 تقسیم بر 2000، یعنی 3 درصد است. سرچ کنسول هم CTR را دقیقا به همین شکل (کلیک تقسیم بر ایمپرشن) محاسبه می‌کند.

CTR در سئو، تبلیغات و ایمیل

اصطلاح CTR فقط مخصوص نتایج جستجو نیست و در تبلیغات کلیکی و ایمیل مارکتینگ هم استفاده می‌شود. فرمول در همه یکی است، اما چیزی که به‌عنوان «نمایش» شمرده می‌شود فرق دارد:

نوع CTR کلیک مخرج کسر (نمایش) کجا ببینید
CTR ارگانیک (سئو) کلیک روی نتیجه طبیعی سایت نمایش لینک سایت در نتایج جستجو گزارش Performance در سرچ کنسول
CTR تبلیغات کلیکی کلیک روی آگهی تعداد نمایش آگهی ستون CTR در پنل گوگل ادز یا پلتفرم تبلیغاتی
CTR ایمیل کلیک روی لینک داخل ایمیل تعداد ایمیل‌های تحویل‌شده (در برخی ابزارها ایمیل‌های بازشده) گزارش ابزار ایمیل مارکتینگ

در تبلیغات گوگل، CTR روی کیفیت آگهی و در نتیجه روی هزینه هر کلیک اثر دارد. برای آشنایی با این بخش، مطلب قیمت‌گذاری گوگل ادز را بخوانید.

Impression  چیست؟

Impression به معنای حضور شما در نتایج جستجوی گوگل است. هنگامی‌که یک کاربر عبارتی را در گوگل جستجو می‌کند نتایج مشخصی برای او نمایش داده می‌شود. تمامی این نتایج به‌عنوان Impression شناخته می‌شوند. دقت داشته باشید که حتی اگر لینک سایت شما در قسمت‌های جانبی مانند باکس‌ها و نقشه‌ها و تصاویر آمده باشد یک Impression برای شما ثبت می‌شود. البته اگر در انتهای صفحه دوم نتایج باشد و کاربر به این صفحه رجوع نکند برای شما Impression ثبت نمی‌شود. در واقع ایمپرشن همان تعداد نمایش لینک شماست. طبق راهنمای سرچ کنسول، «an impression is counted whenever an item appears in the current page of results» یعنی هر بار که نتیجه‌ای در صفحه فعلی نتایج ظاهر شود، یک ایمپرشن ثبت می‌شود و لازم نیست کاربر تا آن نتیجه اسکرول کند. استثنا کاروسل‌ها و بخش‌های بازشونده است که معمولا آیتم باید دیده یا با کلیک باز شود.

نرخ کلیک طبیعی Organic CTR چیست؟

در انگلیسی به نرخ کلیک طبیعی Organic CTR گفته می‌شود. نرخ کلیک طبیعی در واقع همان نرخ واقعی کلیک‌های وب سایت شما است. شاید از خود می‌پرسید که مگر ممکن است CTR غیرواقعی هم باشد؟! متاسفانه پاسخ این سوال مثبت است و امروزه ربات‌های زیادی وجود دارند که آمار CTR نتایج جستجو را دست‌کاری می‌کنند. البته اگر بخواهیم دقیق‌تر به موضوع نگاه کنیم متوجه می‌شویم که نرخ کلیک غیرطبیعی، به هیچ عنوان برای سایت ما مفید نیست؛ چراکه امکان ندارد رباتی که به سایت ما آمده، از ما خرید کند. این کلیک‌ها فقط آمار سرچ کنسول را به‌هم می‌ریزند و تحلیل واقعی عملکرد عنوان‌ها را سخت می‌کنند.

نرخ کلیک خوب چیست و به چه عواملی بستگی دارد؟

دقت داشته باشید که به‌طور کلی CTR، به نوع کسب‌وکار و همچنین حوزه مورد فعالیت شما ارتباط زیادی داشته و نرخ کلیک خوب به عوامل زیادی بستگی دارد. عدد ثابتی به‌عنوان «CTR خوب» برای همه سایت‌ها وجود ندارد و میانگین‌هایی که در اینترنت منتشر می‌شود، برای سایت شما معیار دقیقی نیست. عوامل اصلی که روی نرخ کلیک اثر می‌گذارند این‌ها هستند:

عامل اثر روی CTR
جایگاه در نتایج هرچه نتیجه بالاتر باشد، شانس دیده شدن و کلیک بیشتر است.
نوع جستجو جستجوهای برند (نام سایت شما) معمولا CTR بسیار بالاتری از جستجوهای عمومی دارند.
عناصر صفحه نتایج تبلیغات، AI Overview، فیچرد اسنیپت، بخش «سؤالات مرتبط»، ویدیو و تصاویر بخشی از کلیک‌ها را از نتایج ارگانیک می‌گیرند.
نیت کاربر وقتی پاسخ کوتاه در خود صفحه نتایج نمایش داده می‌شود، بسیاری از کاربران بدون کلیک خارج می‌شوند.
دستگاه ترتیب و شکل نتایج در موبایل و دسکتاپ فرق دارد و CTR هم متفاوت است.
عنوان و توضیحات عنوان دقیق و جذاب و توضیحاتی که پاسخ کاربر را وعده می‌دهد، در یک جایگاه ثابت کلیک بیشتری می‌گیرد.

بهترین معیار، مقایسه هر صفحه با خودش در بازه‌های زمانی مختلف و مقایسه صفحاتی از سایت است که جایگاه مشابهی دارند. اگر صفحه‌ای در رتبه 3 کلیک کمتری از صفحه‌ای در رتبه 6 می‌گیرد، احتمالا عنوان یا توضیحات آن ضعیف است. در تبلیغات کلیکی هم CTR مناسب به صنعت، نوع کمپین و کلمات کلیدی بستگی دارد.

چگونه نرخ کلیک یا CTR را افزایش دهیم؟

نرخ کلیک

اگر می‌خواهید نرخ کلیک یا CTR سایتتان را افزایش دهید باید در نظر داشته باشید که راه‌های زیادی برای این کار پیش روی شماست. برای مثال یکی از مهم‌ترین عوامل بالا رفتن CTR، حضور سایت در رتبه‌های بالای گوگل است. همان‌طور که می‌دانید شما می‌توانید با پرداخت هزینه به گوگل در رتبه اول قرار بگیرید اما راه‌های رایگان زیادی نیز وجود دارد که باعث می‌شود سایت شما در نتایج اولیه گوگل ظاهر شود. همچنین وجود کلمه کلیدی اصلی در سئو تایتل و متا دیسکریپشن هم باعث می‌شود تا CTR کاربران افزایش پیدا کند. پس در نظر داشته باشید که جذاب بودن عنوان و همچنین داشتن متادیسکریپشن مناسب از مهم‌ترین عواملی است که می‌تواند نرخ کلیک سایت شما را بهبود ببخشد. همچنین استاندارد بودن کاراکترهای عنوان سئو هم اهمیت بسیار زیادی برای افزایش نرخ کلیک دارد. اگر عنوان سایت شما برند باشد یک گام دیگر به افزایش CTR وب‌سایتتان نزدیک شده‌اید. تحقیقات نشان داده است سایت‌هایی که برند هستند نسبت به دیگر موارد، CTR بهتری را دریافت می‌کنند. همچنین آدرس سایت یا آدرس صفحات نیز می‌توانند باعث افزایش یا کاهش نرخ کلیک شوند. در هنگام ایجاد آدرس یک صفحه سعی کنید به ساختارهای زیرشاخه‌ها اهمیت دهید و کلمات مناسب و پر جستجو را به‌عنوان آدرس مشخص کنید.

چک لیست افزایش نرخ کلیک

✔ مورد چه چیزی را بررسی کنید ابزار بررسی
☐ عنوان سئو (Title) کلمه کلیدی اصلی نزدیک به ابتدای عنوان، طول استاندارد، متن جذاب و متناسب با نیت جستجو اکستنشن سئو جت سئو
☐ متا دیسکریپشن توضیح دقیق محتوای صفحه، دعوت به اقدام و نبود توضیحات تکراری یا خالی در صفحات دیگر تحلیل فنی و محتوایی جت سئو
☐ آدرس صفحه (URL) آدرس کوتاه، خوانا و مرتبط با موضوع صفحه بررسی دستی آدرس در نتایج
☐ داده ساختاریافته اسکیمای مناسب (مقاله، محصول، امتیاز، دستور پخت و ...) برای نمایش ریچ اسنیپت Rich Results Test گوگل
☐ تطابق با نیت جستجو عنوان همان چیزی را وعده بدهد که کاربر دنبالش است؛ عنوان‌ها و سرفصل‌های نتایج برتر را ببینید ساختار محتوا در جت سئو
☐ تازگی محتوا به‌روزرسانی واقعی محتوا و استفاده از برچسب سال فقط وقتی مطلب واقعا به‌روز شده است گزارش Performance سرچ کنسول
☐ جایگاه کلمات کلیدی رسیدن کلمات اصلی به صفحه اول و نزدیک شدن به رتبه‌های بالا رتبه کلمات کلیدی در جت سئو

در نظر داشته باشید که گوگل گاهی عنوان یا توضیحات دیگری غیر از متنی که نوشته‌اید در نتایج نمایش می‌دهد؛ به‌خصوص وقتی عنوان خیلی طولانی، تکراری یا نامرتبط با محتوای صفحه باشد. پس بعد از هر تغییر، ظاهر واقعی صفحه را در نتایج جستجو هم چک کنید.

عوامل تاثیرگذار در کاهش نرخ کلیک یا  CTR

همان‌طور که به عوامل تاثیرگذار در افزایش CTR توجه دارید باید سعی کنید به عوامل کاهش آن هم دقت کنید و آن‌ها را استفاده نکنید. آدرس صفحه نامربوط و دامنه‌ غیرمرتبط با موضوع جستجو شده توسط کاربر یکی از موارد کاهش نرخ کلیک است. همچنین استفاده از متای نامربوط و تکراری می‌تواند به کاهش CTR منجر شود. ضمن اینکه هر موردی که روی کاهش رتبه شما در نتایج جستجوی گوگل موثر باشد، باعث کاهش CTR خواهد شد.

چگونه صفحات با CTR پایین را در سرچ کنسول پیدا کنیم؟

  1. در سرچ کنسول وارد گزارش Performance (بخش Search results) شوید و گزینه‌های Average CTR و Average position را فعال کنید.
  2. بازه زمانی را روی 3 ماه گذشته بگذارید تا داده کافی برای تصمیم‌گیری داشته باشید.
  3. در تب Pages، صفحاتی را پیدا کنید که ایمپرشن زیاد و جایگاه بین 1 تا 10 دارند، اما CTR آن‌ها از صفحات هم‌رتبه دیگر سایت کمتر است.
  4. روی صفحه کلیک کنید و به تب Queries بروید تا ببینید کاربران با چه عبارت‌هایی صفحه را دیده‌اند و کلیک نکرده‌اند.
  5. عنوان و توضیحات را بر اساس همان عبارت‌ها بازنویسی کنید و تاریخ تغییر را یادداشت کنید.
  6. بعد از چند هفته، با گزینه Compare بازه قبل و بعد از تغییر را مقایسه کنید.

دقت کنید که تغییر رتبه هم روی CTR اثر دارد. اگر بعد از تغییر عنوان، جایگاه صفحه هم جابه‌جا شده باشد، مقایسه CTR به‌تنهایی نتیجه درستی نمی‌دهد؛ پس جایگاه کلمات اصلی را هم‌زمان زیر نظر داشته باشید.

تاثیر نرخ کلیک یا CTR روی سئو سایت

همه ما می‌دانیم که گوگل موتور جستجوی بسیار قدرت‌مندی است و نتایج جستجو را بر اساس رتبه سایت‌ها مشخص می‌کند. مناسب بودن این نرخ کمک می‌کند تا گوگل سایت شما را در رتبه‌های بالاتر نسبت به رقیبانتان قرار دهد. البته دقت داشته باشید که این نرخ، همیشه به سئو سایت کمک نمی‌کند و اگر کاربران پس از ورود به سایت شما سریعا صفحه را ببندند نشان می‌دهد که عنوان و توضیحات شما با محتوای صفحه هم‌خوانی نداشته است. چنین کلیک‌هایی نه به فروش کمک می‌کنند و نه به اعتبار صفحه. برای سنجش رفتار کاربر بعد از ورود، شاخص‌هایی مثل نرخ پرش و نرخ تعامل در گوگل آنالیتیکس را هم بررسی کنید.

آیا افزایش CTR بر رتبه بندی گوگل تاثیرگذار است؟

طبق نظر کارشناسان افزایش نرخ CTR روی رتبه گوگل سایت تاثیر می‌گذارد، اما نه به‌صورت مستقیم. در واقع بالا رفتن نرخ کلیک به گوگل نشان می‌دهد که مطلب سایت، برای کاربران جذاب و مناسب بوده است و به همین خاطر به مرور زمان الگوریتم‌های گوگل رتبه سایت شما را بهبود می‌بخشند. گوگل در صفحه رسمی How Search Works توضیح می‌دهد که از «aggregated and anonymized interaction data to assess whether search results are relevant to queries» استفاده می‌کند؛ یعنی داده‌های تعامل کاربران را به‌صورت تجمیعی و ناشناس برای سنجش مرتبط بودن نتایج با جستجو به کار می‌برد. این داده‌ها در کنار سیگنال‌های دیگر دیده می‌شوند و بالا بردن مصنوعی کلیک‌های یک صفحه، راه میان‌بری برای رتبه گرفتن نیست.

افزایش CTR سایت با استفاده از ربات

شاید برای شما جالب باشد، اما این روزها بسیاری از وب‌سایت‌ها برای افزایش نرخ کلیک یا CTR سایتشان دست به دامن ربات‌ها می‌شوند و حتی بابت آن هزینه هم پرداخت می‌کنند. نرخ کلیک طبیعی زمانی به‌دست می‌آید که یک کاربر به‌صورت واقعی روی لینک سایت ما کلیک کرده است. البته ممکن است شما برای افزایش آمار بازدید هم از ربات استفاده کنید که در این‌صورت هم می‌توان گفت که احتمالا این ربات‌ها تغییراتی را در نرخ کلیک شما به‌وجود آورده‌اند. 

با این وجود می‌توان نتیجه گرفت که CTR سایت شما طبیعی نیست و درصد آن کمتر از میزان نمایش داده شده در گوگل سرچ کنسول است. استفاده از روش‌های غیرطبیعی افزایش نرخ کلیک باعث می‌شود سایت شما برای مدت زمان محدودی در نتایج جستجو بالا بیاید. اما بعد از توقف این کار هیچ وقت به جایگاه اصلی خود برنمی‌گردید و از سمت گوگل به‌عنوان متقلب شناخته می‌شوید. 

جمع‌بندی

یکی از شاخص‌های مهم برای ارزیابی تلاش‌های ما به ویژه در حوزه سئو نرخ کلیک یا همان CTR است. در واقع ممکن است بارها و بارها لینک مطالب و محتوای شما در صفحه نتایج گوگل برای کاربران زیادی نمایش داده شود، ولی اینکه چه تعداد از آن‌ها روی لینک موردنظر کلیک کرده و وارد سایت می‌شوند مهم است و نرخ کلیک واقعی را نشان می‌دهد. در این مطلب درباره روش‌های افزایش CTR صحبت کردیم، ولی متاسفانه خیلی‌ها دنبال استفاده از ربات‌ها هستند که نتایج آن‌ها واقعی نبوده و مقطعی است.

اگر به دنبال بررسی تایتل های سایت خود هستید پیشنهاد می کنیم از ابزار بررسی سئو سایت جت سئو استفاده کنید. این ابزار یک اکستنشن سئو هم دارد که به کمک آن می توانید تحلیل هر صفحه از سایت خود و رقبا را در کسری از ثانیه انجام دهید.

اگر هم می خواهید رنکینگ سایت خود را بین رقبا بدانید کافی است به صفحه مربوطه در جت سئو مراجعه کنید.