کد وضعیت HTTP یا HTTP Status Code عددی سهرقمی است که سرور در پاسخ به هر درخواست مرورگر یا ربات گوگل برمیگرداند و نشان میدهد درخواست موفق بوده، ریدایرکت شده یا با خطا روبهرو شده است. این کدها پنج دسته دارند: 1xx اطلاعاتی، 2xx موفق، 3xx ریدایرکت، 4xx خطای کلاینت و 5xx خطای سرور. HTTP هم مخفف Hypertext Transfer Protocol است؛ پروتکلی که مرورگر و سرور با آن اطلاعات را ردوبدل میکنند. در این مقاله معنی هر دسته، اثر آن بر سئو و روش بررسی کد وضعیت صفحه را میبینید.

بیشتر بخوانید: مفهوم ssl چیست؟
کد وضعیت یا HTTP Status Code چیست؟
همانطور که در قسمت قبل توضیح دادیم، HTTP Status Code کدهای سهرقمی هستند که بهعنوان پاسخ سرور به درخواست HTTP ارسال میشوند. این کدها به مرورگر یا کلاینت اطلاع میدهند که درخواست موفقیتآمیز بود یا خیر! و در صورت عدم موفقیت، چه خطایی رخ داده است. این کدها به پنج دسته اصلی تقسیم میشوند که هر یک از این دستهها به مجموعهای از کدهای وضعیت خاص اشاره دارند. در ادامه به طور مفصل ماهیت هر یک را مورد بررسی قرار خواهیم داد؛ اما به طور گذرا میتوانید در جدول زیر مروری بر کاربرد هر یک از کدهای استاتوس سایت داشته باشید.
| نوع کد | کاربرد | توضیحات |
| کد سری 1xx | اطلاعرسانی | درخواست دریافت شده و فرایند ادامه دارد |
| کد سری 2xx | موفقیتآمیز | درخواست به طور موفقیتآمیز دریافت، درک و پذیرفته شده است. |
| کد سری 3xx | ریدایرکت | اقداماتی باید توسط کلاینت انجام گیرد تا درخواست تکمیل شود |
| کد سری 4xx | خطای کلاینت | خطایی در درخواست کلاینت وجود دارد |
| کد سری 5xx | خطای سرور | سرور قادر به انجام یک درخواست معتبر نیست. |
کدهای سری 1xx
استاتوس کد سایت سری 1xx بهعنوان کد اطلاعرسانی شناخته میشود و نشاندهنده این است که درخواست دریافت شده و سرور به پردازش آن ادامه میدهد. این کدها معمولاً در طول فرایند انتقال دادههای بزرگ یا پروتکلهای پیچیده مورداستفاده قرار میگیرند. انواع کدهای سری 1xx به شرح زیر است:
- کد 100 Continue: این کد به کلاینت اطلاع میدهد که میتواند ادامه درخواست را ارسال کند. معمولاً برای اطلاع به کلاینت که قسمت اول درخواست توسط سرور دریافت شده است، استفاده میشود.
- کد 101 Switching Protocols: این کد نشان میدهد که سرور به درخواست کلاینت برای تغییر پروتکل پاسخ داده و در حال تغییر به پروتکل جدید است.
- کد 102 Processing: سرور درخواست را دریافت و در حال پردازش آن است. این کد اغلب در مواقعی استفاده میشود که کلاینت بداند درخواست مربوطه در حال پردازش است و باید منتظر بماند.
کدهای سری 2xx
یکی دیگر از کدهای وضعیت http، سری 2xx است که موفقیتآمیز بودن درخواستها را نشان میدهد. کد مذکور بیانگر این است که درخواست کلاینت توانست بهدرستی دریافت، درک و پردازش شود. انواع استاتوس کدهای http سری 2xx عبارتاند از:
- کد 200 OK: درخواست به طور موفقیتآمیز انجام و پاسخ حاوی محتوای درخواستی است. این کد نشان میدهد که همه فرایند درست است و سرور محتوای موردنظر را بازمیگرداند.
- کد 201 Created: درخواست موفقیتآمیز است و منبع جدیدی توسط وب سرور ایجاد میشود. معمولاً این کد هنگام ارسال فرمها یا ایجاد منابع جدید مانند پایگاهدادهها یا فایلها مورداستفاده قرار میگیرد.
- کد 202 Accepted: درخواست دریافت شده اما هنوز پردازش نشده است. این کد به کلاینت اطلاع میدهد که درخواست در صف پردازش قرار دارد و پاسخگویی ممکن است مدتی زمان ببرد.
- کد 204 No Content: درخواست موفقیتآمیز است؛ اما محتوایی برای ارسال وجود ندارد. کد مذکور زمانی استفاده میشود که سرور نیاز به بازگرداندن محتوایی ندارد؛ اما میخواهد اطلاع دهد که درخواست بدون خطا انجام شده است.
کدهای سری 3xx
کد وضعیت http سری 3xx بیانگر این هستند که اقدامات بیشتری توسط کلاینت لازم است تا درخواست تکمیل شود. این کدها اغلب برای ریدایرکت استفاده میشوند؛ مانند:
- کد 301 Moved Permanently: منبع درخواستی به طور دائم به یک URL جدید منتقل شده است. این کد به موتورهای جستجو و مرورگرها اطلاع میدهد که URL فعلی به آدرس جدیدی انتقالیافته است. و در واقع ریدایرکت 301 برای این صفحه انجام شده است.
- کد 302 Found: منبع درخواستی موقتاً به صفحه و URL دیگری هدایت شده است و ریدایرکت 302 صورت گرفته است. این کد معمولاً برای ریدایرکتهای موقت استفاده میشود و نشاندهنده این است که منبع در آینده ممکن است به URL اصلی خود بازگردد.
- کد 304 Not Modified: این کد به مرورگر اطلاع میدهد که میتواند نسخه کش شده منبع را بدون درخواست مجدد از سرور نمایش دهد، زیرا منبع مربوطه پس از آخرین درخواست تغییر نکرده است. انجام این کار سبب صرفهجویی در پهنای باند و زمان بارگذاری میشود.
- کد 307 Temporary Redirect و 308 Permanent Redirect: گوگل 307 را معادل 302 و 308 را معادل 301 در نظر میگیرد.

کدهای سری 4xx
کدهای سری 4xx نشاندهنده خطاهای کلاینت هستند و نشان میدهند که درخواست ارسالی توسط کلاینت دچار مشکل شده است. مهمترین کدهای وضعیت http سری 4xx عبارتاند از:
- کد 400 Bad Request: درخواست ارسالی توسط سرور قابلدرک نیست. این خطا معمولاً به دلیل وجود نقص در ساختار درخواست ایجاد میشود.
- کد 401 Unauthorized: این کد زمانی نمایش داده میشود که درخواست مربوطه نیاز به احراز هویت داشته باشد. در چنین شرایطی، کد مذکور بیانگر این است که کاربر باید وارد سیستم شود یا هویت او تأیید مورد تأیید قرار گیرد.
- کد 403 Forbidden: سرور از انجام درخواست جلوگیری میکند. این خطا ممکن است به دلیل نداشتن مجوزهای لازم برای دسترسی به منبع مربوطه باشد.
- کد 404 Not Found: اگر منبع درخواستشده یافت نشود، این کد نمایش داده خواهد شد؛ زیرا URL درخواستی در سرور وجود ندارد. لازم به ذکر است که کد 404 Not Found یکی از رایجترین کدهای خطای HTTP محسوب میشود.
- کد 410 Gone: صفحه عمدا و برای همیشه حذف شده است.
- کد 429 Too Many Requests: کلاینت در زمان کوتاه درخواست زیادی فرستاده است. گوگل این کد را نشانه فشار روی سرور میداند و مثل خطای سرور با آن رفتار میکند.
بیستر بخوانید: خطای soft 404 چیست؟
کدهای سری 5xx
کدهای سری 5xx نشاندهنده خطاهای سرور هستند و بیان میکنند که سرور قادر به انجام درخواست کلاینت نیست! انواع کدهای وضعیت http سری 5xx به شرح زیر است:
- کد 500 Internal Server Error: خطای 500 هنگام بروز خطای عمومی و ایجاد مشکل در سرور بازگردانده میشود؛ زیرا سرور نمیتواند درخواست را پردازش کند. این خطا معمولاً به دلیل اشکالات برنامهنویسی یا مشکلات سرور ایجاد میشود.
- کد 501 Not Implemented: سرور توانایی لازم برای انجام درخواست را ندارد. این خطا زمانی رخ میدهد که سرور درخواست را نشناسد یا از اجرای آن پشتیبانی نمیکند.
- کد 502 Bad Gateway: در چنین وضعیتی، سرور پاسخ نامعتبری از سرورهای بالادستی دریافت میکند. این خطا معمولاً در سیستمهای توزیعشده و زمانهایی که ارتباط بین سرورهای مختلف قطع میشود، رخ میدهد.
- کد 503 Service Unavailable: اگر سرور در حال حاضر قادر به پردازش درخواست مربوطه نباشد، این کد نمایش داده خواهد شد. معمولاً این خطا به دلیل بار زیاد سرور به طور موقت رخ میدهد.
تأثیرات کدهای وضعیت HTTP بر سئو سایت
پس از آشنایی با پنج دسته اصلی کدهای وضعیت http، شاید بخواهید بدانید که این کدها، چه تأثیری بر سئوی وبسایت شما میگذارند؟! در پاسخ باید بگوییم که تأثیرات کدهای مذکور بر سئوی سایت به طور مستقیم و غیرمستقیم از اهمیت زیادی برخوردار است. برای مثال کدهای 2xx نشاندهنده موفقیتآمیز بودن درخواستها هستند و تأثیر مثبتی بر سئو دارند. از سوی دیگر، کدهای 4xx و 5xx میتوانند تأثیر منفی بر سئو داشته باشند؛ زیرا صفحه در دسترس کاربر و ربات گوگل قرار نمیگیرد. خود کد 404 جریمه سایت نیست، اما طبق مستندات گوگل URLهای 4xx ایندکس نمیشوند و اگر صفحه مهمی باشند ورودی آن از بین میرود. در نتیجه، بسیار مهم است که این خطاها بهدرستی مدیریت شوند و به حداقل برسند. این کار شامل استفاده از تغییر ریدایرکتهای مناسب، تصمیمگیری در مورد صفحات سفارشی 404 و حل سریع مشکلات سرور میشود. با مدیریت دقیق این کدها، میتوان تجربه کاربری بهتری فراهم کرد و اعتبار وبسایت خود را در نظر موتورهای جستجو افزایش داد.
جدول زیر رفتار خزندههای گوگل را طبق مستندات رسمی گوگل نشان میدهد:
| کد | رفتار گوگل | کاری که باید انجام دهید |
|---|---|---|
| 200 | محتوا به مرحله ایندکس میرود، اما ایندکس شدن تضمینی نیست | مطمئن شوید صفحه خالی نیست و soft 404 رخ نمیدهد |
| 301 و 308 | سیگنال قوی برای پردازش صفحه مقصد | برای انتقال دائمی از ریدایرکت 301 استفاده کنید |
| 302 و 307 | سیگنال ضعیف برای صفحه مقصد | فقط برای انتقال موقت |
| 304 | محتوا تغییر نکرده و این کد اثری بر ایندکس ندارد | نیازی به اقدام نیست |
| 4xx غیر از 429 | ایندکس نمیشود و URLهای ایندکسشده حذف میشوند | برای صفحه حذفشده مهم، به صفحه مرتبط ریدایرکت کنید و بقیه را با خطای 404 رها کنید |
| 5xx و 429 | خزش موقتا کند میشود | علت خطای سرور را سریع برطرف کنید |
چطور کد وضعیت یک صفحه را ببینیم؟
| روش | چه چیزی را نشان میدهد | مناسب برای |
|---|---|---|
| تحلیل فنی جت سئو | تحلیل فنی و محتوایی جت سئو کد وضعیت همه صفحات سایت را یکجا فهرست میکند و صفحات 404، لینکهای شکسته و ریدایرکتها را جدا نشان میدهد. | بررسی دورهای کل سایت |
| مرورگر (DevTools) | با کلید F12 تب Network را باز کنید، صفحه را دوباره بار کنید و ستون Status را ببینید. | بررسی سریع یک صفحه |
| سرچ کنسول | ابزار URL Inspection و گزارش Pages خطاهایی را که گوگل دیده است نشان میدهند. | دیدن خطاها از نگاه گوگل |
| ابزار خزش دسکتاپ | اسکریمینگ فراگ هم کد وضعیت همه صفحات را با خزش سایت فهرست میکند. | جایگزین نصبی روی کامپیوتر |