متا تگ viewport به مرورگر میگوید عرض صفحه را برابر عرض نمایشگر دستگاه بگیرد و بزرگنمایی اولیه را چقدر تنظیم کند. کد استاندارد آن در بخش head صفحه این است: <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1">. بدون این تگ، مرورگر موبایل صفحه را با عرضی بزرگتر میچیند و کوچکنمایی میکند.
Viewport به بخشی از صفحات وب که توسط کاربران قابل رؤیت است میگویند. HTML5 برای اینکه مدیران سایتها بتوانند کنترل این بخش از سایت را در دست بگیرند روشی معرفی کرده است. این کار از طریق یکی از انواع متا تگ به نام متا تگ viewport قابل انجام است. در واقع بهکارگیری متا تگ viewport، یکی از تکنیک های سئو است که عرض و بزرگنمایی صفحه را با دستگاه کاربر هماهنگ میکند. تغییر چیدمان و منوها در موبایل کار CSS ریسپانسیو قالب است و این تگ پیشنیاز آن به شمار میرود. در ادامه توضیح می دهیم که viewport چیست و چطور می توانید مطمئن شوید که این متا تگ به درستی در سایت شما تنظیم شده است.
متا تگ viewport چیست؟

Viewport با اندازه صفحه تغییر پیدا میکند، یعنی بر روی صفحه موبایل کوچکتر از صفحه کامپیوتر یا لپتاپ است. قبل از تبلت و تلفنهای همراه، صفحات وب فقط برای صفحه نمایش کامپیوتر طراحی میشدند و معمولاً صفحات وب دارای طراحی استاتیک و اندازهای ثابت بودند.
اما وقتی قابلیت وبگردی از طریق تبلت و تلفنهای همراه هم به وجود آمد؛ اندازه صفحات وب برای نمایشگرهای کوچک و دستگاههایی با سایز اسکرینهای مختلف بیشازحد بزرگ به نظر میرسید. به طوری که کاربران سایتها را با دردسر مواجه میکرد و باعث میشد تا محتوای سایت در نمایشگرهای کوچک به هم بریزد و کارایی لازم را نداشته باشد. برای برطرف کردن این مشکل، مرورگرها دست به کار شدند. آنها تکنولوژیهایی را به وجود آوردند که میتوانستند اندازه صفحه سایت را با اندازههای صفحه نمایشگری که سایت در آن در حال نمایش بود تطبیق دهند. متا تگ viewport به مرورگر دستورالعملهایی را در مورد نحوه کنترل ابعاد صفحه و مقیاسبندی آن میدهد.
مشاهده متاتگ viewport به کمک جت سئو
شما میتوانید با کمک ابزار بررسی سئو سایت جت سئو یا اکستنشن سئو که برای مرورگرهای مختلف ارائه شده است متاتگ viewport را در صفحات وب مشاهده کنید و در صورت وجود خطاهای احتمالی آنها را شناسایی و جهت رفع آنها اقدام کنید.
برای این موضوع میتوانید پس از نصب افزونه بر روی مرورگر خود، با کلیک بر روی آیکون افزونه وارد بخش متا تگها شوید و از این قسمت متاتگ viewport را در صفحه مورد نظر بررسی کنید:

آشنایی با پارامترهای متا تگ viewport
متای viewport چند پارامتر دارد که از طریق هر پارامتر یکی از ویژگیهای صفحه نمایش تعریف میشود.
پارامتر width=device-width
قسمت width=device-width عرض صفحه را مشخص میکند. در واقع این قسمت کاری میکند که عرض صفحه وب با عرض صفحه نمایش یکی شود.
پارامتر initial-scale=1.0
initial-scale=1.0 سطح بزرگنمایی اولیه صفحه را هنگام اولین بارگذاری آن توسط مرورگر تنظیم میکند.
سایر پارامترهای viewport
| پارامتر | کاربرد | نکته |
|---|---|---|
| minimum-scale | کمترین میزان بزرگنمایی | باید کوچکتر یا مساوی maximum-scale باشد |
| maximum-scale | بیشترین میزان بزرگنمایی | محدود کردن آن دسترسیپذیری را کم میکند |
| user-scalable | اجازه زوم کاربر (yes یا no) | مقدار no را استفاده نکنید |
| interactive-widget | رفتار viewport هنگام باز شدن کیبورد مجازی | مقدارها: resizes-visual، resizes-content و overlays-content |
طبق مستندات MDN غیرفعال کردن زوم با user-scalable=no مانع خواندن محتوا برای افراد کمبین میشود و مرورگر iOS از نسخه 10 به بعد بهصورت پیشفرض این محدودیت را نادیده میگیرد.
بیشتر بخوانید: تغییر زبان گوگل دیسکاور
چگونگی تعریف و تنظیم متا تگ Viewport
HTML5 روشی را در اختیار شما قرار داد تا طراحان وب از طریق برچسب <meta> بتوانند viewport را تحت کنترل خود داشته باشند.
شما باید متا تگ ویوپورت را طبق دستور پایین در تمام صفحات وب خود وارد کنید:
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
متاتگ viewport به مرورگرها میگوید که چگونه مقیاس و ابعاد یک صفحه را کنترل کنند.
نحوه چک کردن Viewport وبسایت
ابزار Mobile-Friendly Test گوگل دیگر در دسترس نیست: "As of December 2023, the Mobile Friendly Test has been retired." یعنی از دسامبر 2023 این ابزار بازنشسته شده است (وبلاگ سرچ سنترال گوگل). به جای آن صفحه را در PageSpeed Insights یا Lighthouse کروم بررسی کنید و با حالت Device Toolbar در DevTools نمایش آن را در عرضهای مختلف ببینید. برای دیدن خود تگ هم کافی است در سورس صفحه دنبال عبارت name="viewport" بگردید.
خطاهای رایج متا تگ viewport
| خطا | اثر و توضیح |
|---|---|
| نبودن تگ در head | صفحه در موبایل کوچکنمایی میشود و کاربر باید زوم کند. |
| عرض ثابت مثل width=1200 | صفحه به عرض دستگاه واکنش نشان نمیدهد. |
| user-scalable=no یا maximum-scale=1 | زوم کاربر را محدود میکند. |
| عناصر با عرض ثابت در CSS | حتی با تگ درست اسکرول افقی ایجاد میکنند. |
| تکرار تگ در صفحه | معمولا بهخاطر افزونه یا کد اضافه قالب رخ میدهد. یک تگ در head کافی است. |
در وردپرس قالبهای ریسپانسیو این تگ را دارند. اگر نبود، آن را در فایل header.php قالب یا قالب فرزند داخل head اضافه کنید.

متا تگ viewport و استفاده از آن در طراحی سایت ریسپانسیو
سایت ریسپانسیو یا واکنشگرا، سایتی است که به طور خودکار اندازه صفحاتش را با اندازه صفحه نمایش دستگاه تطابق میدهد. در نتیجه سایتهای ریسپانسیو در همه دستگاهها با هر اندازه نمایشگری کارایی دارند و زیباییشان را حفظ خواهند کرد. متا تگ viewport پیشنیاز این رفتار است: عرض صفحه را با دستگاه یکی میکند تا media queryهای CSS بتوانند چیدمان را برای هر اندازه تغییر دهند.
متا تگ viewport در سئو
پس از انتشار الگوریتم موبایل گدون، سایتهای رسپانسیو و سازگار با موبایل رتبه بهتری در نتایج موتورهای جستجو کسب کردند. برای دستیابی به حداکثر سازگاری با موبایل با کمترین هزینه میتوان از متا تگ ویوپورت استفاده کرد.
برای سئو بهتر سایت، باید کاری کنیم که کاربر وقت خود را برای تغییر اندازه صفحه نمایش هدر ندهد. همچنین سایتی که با اندازههای بزرگ صفحهنمایشهای قدیمی فیکس شده باشد و قابلیت تطابق با نمایشگرهای مختلف نداشته باشد، در نمایشگرهای کوچک درهمریخته دیده میشود و در نتیجه کارایی نخواهد داشت. از همین رو رسپانسیو بودن سایت از اهمیت بالایی برخوردار است. یک سایت رسپانسیو از هر دستگاهی قابلدسترس است. این وظیفه شماست که بهترین نسخه ممکن سایت خود را با استفاده از viewport برای هر دستگاه (اعم از کامپیوتر، تبلت و موبایل) ارائه دهید. شما میتوانید برای مطالعه بیشتر درباره موارد مهم در سئو به مقاله «seo چیست» مراجعه کنید.
این روزها اکثر کاربران نت از طریق موبایل و تبلت وب گردی میکنند. گوگل هم طبق راهنمای Mobile-first indexing برای ایندکس و رتبهبندی از نسخه موبایل محتوا استفاده میکند و طراحی ریسپانسیو را توصیه میکند. خود متا تگ viewport امتیاز مستقیمی نمیآورد، اما نبود آن نسخه موبایل صفحه و تجربه صفحه را خراب میکند. پس اگر نمیخواهید کاربرانتان را به خاطر بههمریختگی سایت از دست بدهید، حتماً از متا تگ viewport یا قالبهای دارای این ویژگی استفاده کنید. اگر می خواهید در مورد اصطلاحات سئو دیگر هم اطلاعات کسب کنید پیشنهاد می کنیم به صفحه مورد نظر در جت سئو مراجعه کنید.
اگر کنجکاو هستید که بدانید رتبه سایت شما بین رقبا چقدر است کافی است به صفحه مربوطه در جت سئو مراجعه کنید. همچنین برای استفاده از قدرت جت سئو میتوانید با کلیک بر روی لینک زیر 7 روز به صورت رایگان سایت خود را بررسی کنید.
سلام.عالی بود.من در حال یادگیری htmlهستم و کاملا برام viewport جا افتاد.سپاس
سلام وقت بخیر من از کدی که مربوط به متا تگ ویوپورت هست استفاده می کنم و اون رو از قسمت اینسپکت اضافه میکنم ولی وقتی صفحه رو مجدد رفرش می کنم و دوباره چک میکنم می بینم تغییراتی که ایجاد کردم لحاظ نشده برای رفع این مشکل چکار باید بکنم؟ ممنون میشم راهنمایی کنید.
با سلام با رفرش کردن صفحه تغییرات شما در اینسپکت نیز از بین خواهد رفت.